Pomorski Zespół Parków Krajobrazowych

Kaszubski Park Krajobrazowy

Piątek 18 maja 2012

Godz.

Eryka, Aleksandry, Feliksa

DZIEDZICTWO KULTUROWE Kultura niematerialna

Kultura niematerialna

Na terenie Kaszubskiego Parku Krajobrazowego bardzo dobrze zachowała się spuścizna kultury ludowej Kaszubów, ludności która posiada własną historię, kulturę i język. Niejednokrotnie poznanie tej kultury, folkloru, zwyczajów jest głównym celem przyjazdu na obszar KPK, który leży w samym „sercu” Kaszub. Na terenie Parku ludność kaszubska stanowi większość i charakteryzuje się przede wszystkim używaniem języka kaszubskiego i poczuciem silnej odrębności.

Kaszubi silnie przywiązani do tradycji, od najdawniejszych czasów wyrażają swoje przeżycia w muzyce, malarstwie i rzemiośle artystycznym. Sztuka ludowa przejawia się głównie haftem kaszubskim, malarstwem na szkle, rzeźbą i plecionkarstwem.

Haft kaszubski wywodzi się z klasztorów Norbertanek w Żukowie i Benedyktynek w Żarnowcu. Do dziś przetrwał tradycyjny haft szkoły żukowskiej. Do takiego haftu używa się płótna lnianego, najczęściej szarego i siedmiu kolorów nici (trzy odcienie niebieskiego, żółty, czerwony, zielony i czarny). Częstym motywem, nie tylko w hafcie ale również na wyrobach garncarskich jest tulipan i lilia, poza tym: serce, słoneczka, wisienki, żuki i in. Haft jest na Kaszubach bardzo popularną i szeroko uprawianą dziedziną sztuki ludowej, a dzięki wzornikom, które zakupić można w niektórych miejscach (np. w Informacji Turystycznej w Kartuzach) haft kaszubski stał się również znany w całej Polsce.

wzor_haft_kaszubski.gif

Język kaszubski, zarówno słownictwo jak i specyficzny akcent jest trudny do zrozumienia dla ludności z innych regionów Polski. Wykazuje on pewne podobieństwo do starych języków zachodniosłowiańskich (niemieckiego, skandynawskiego). Poza tym jest wiele odmian gwarowych. Inaczej mówią Kaszubi na południe od Kościerzyny, którzy bardzo polszczą, inaczej w okolicy Kartuz, gdzie akcent jest ruchomy i kaszubszczyzna znacznie bogatsza, jeszcze inaczej na Półwyspie Helskim, gdzie ma on formę najbardziej archaiczną z zapożyczeniami obcymi między innymi pochodzenia skandynawskiego. W rejonie Jeziora Raduńskiego, Stężycy Kaszubi mówią bardzo szybko, co dodatkowo utrudnia ich zrozumienie. Pomimo trudnej historii i silnej germanizacji w przeszłości, ludność kaszubska dba o podtrzymanie tradycji językowych, przejawia się to m. in. przez wprowadzanie języka kaszubskiego do szkół oraz podwójne nazewnictwo (w języku polskim i kaszubskim) ulic i urzędów oraz jest dumna ze swego pochodzenia. Mimo wszystkich trudności związanych ze zrozumieniem języka kaszubskiego, turyści chętnie kupują wydawnictwa w tym języku, chcąc poznać jego tajniki, gdyż język kaszubski jest dla nich swoistą atrakcją turystyczną. 

220px_Song__kaszubskie_nuty_.jpg


Imprezy kulturalne związane z propagowaniem sztuki ludowej i folkloru Kaszub, przyciągają co roku rzesze turystów, dając im możliwość bliższego poznania kultury omawianego obszaru. Do najbardziej znanych imprez tego typu należy, między innymi: „Truskawkobranie”- festyn ludowy odbywający się corocznie w lipcu na Złotej Górze, kilkudniowy „Jarmark Kaszubski” w Kartuzach oraz odpust na cześć „Królowej Kaszub”, odbywający się w pierwszą niedzielę po piętnastym lipca w Sianowie.

Polecamy
Mapy
Pogoda
Wszystkie prawa zastrzeżone Kaszubski PK 2010
Strona internetowa dofinansowana z Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Gdańsku.
strony www Słupsk - Agencja Reklamowa MiroArt